Wat te doen tegen een verkeerde uitspraak van de rechter?

Ons kantoor wordt regelmatig benaderd door klanten die het niet eens zijn met een uitspraak van de rechter. Vaak staat tegen de uitspraak dan nog hoger beroep open. Maar soms ook niet. Is daar dan helemaal niets tegen te doen?

Schending van fundamentele beginselen van het recht

In sommige gevallen is dat zeker mogelijk. Maar er moet dan wel sprake zijn van schending van fundamentele beginselen van het recht. Het bekendste beginsel is ongetwijfeld het beginsel van hoor en wederhoor.

Hoor en wederhoor

Zonder hoor en wederhoor is er namelijk geen sprake van een eerlijk en behoorlijk proces. Het beginsel van hoor en wederhoor is dan ook een van de meest fundamentele vereisten van het (burgerlijk) procesrecht.  Het is ook vastgelegd in de wet, artikel 19 van het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering, en houdt in dat een partij het recht heeft om alles aan te voeren dat zij denkt wat van belang is voor het proces en het kunnen nemen van een beslissing door de rechter. Dit is de kant van “hoor”. De andere partij op zijn beurt moet daar dan wel in voldoende mate op kunnen reageren, “wederhoor”.  Hierdoor wordt een eerlijk proces gewaarborgd en dus ook de gelijkheid tussen de procespartijen.

Het beginsel van hoor en wederhoor heeft er natuurlijk ook betrekking op dat partijen adequaat moeten kunnen reageren op (kort) voor of tijdens de terechtzitting overlegde bescheiden en gegevens. Indien de aard en de omvang van de stukken geen belemmering vormen om in de beschikbare tijd adequaat te reageren mag zonder meer worden aangenomen dat aan het beginsel van hoor en wederhoor is voldaan. Ook zonder dat dit uitdrukkelijk is vermeld in de beschikking, het vonnis, het arrest of in het proces-verbaal. Indien het gaat om stukken waarop qua aard en omvang of het tijdstip waarop deze zijn ingediend niet meer kan worden gereageerd, dan dient de rechter er voor te waken dat er aan het beginsel van hoor en wederhoor wordt voldaan. Dit moet blijken uit het vonnis, arrest of het proces-verbaal van de zitting. In het bijzonder moet vermeld worden of de rechter een maatregel heeft genomen waardoor de partijen alsnog adequaat hebben kunnen kennisnemen en zich kunnen voorbereiden of dat de wederpartij heeft ingestemd met dat de rechter het stuk mag meenemen in zijn beoordeling zonder een maatregel.

Verrassingsbeslissing door de rechter

Artikel 24 van het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering schrijft verder voor dat partijen zelf bepalen waar het geschil over gaat. Dat is niet aan de rechter. De rechter moet beslissen op basis van wat de partijen hebben gevorderd. Maar soms gaat dit wel eens fout en beslist de rechter anders dan hem is verzocht. Partijen zijn daar dan niet op bedacht en worden door de uitspraak, die zij dus niet hoefden te verwachten, verrast. Een verrassingsbeslissing. Als de rechter dit fundamentele beginsel van het procesrecht – dat partijen de rechtsstrijd bepalen –  heeft geschonden, dan kan onder omstandigheden de beschikking, het vonnis of het arrest worden vernietigd.

Fraude en bedrog

Ook als achteraf sprake is geweest van fraude of bedrog kan een uitspraak vernietigd worden. Het leveren van bewijs dat er gefraudeerd is of dat bedrog is gepleegd, is echter niet eenvoudig.

Nieuwe feiten

Datzelfde geldt voor nieuwe feiten, althans van feiten waarvan de rechter niet op de hoogte was toen hij het vonnis wees en, als hij die feiten wel had gekend, hij tot een andere uitspraak zou zijn gekomen. Ook in dit geval is het leveren van bewijs niet eenvoudig.

Gevolgen schending fundamentele beginselen van het procesrecht

In hoger beroep of cassatie kan een eventueel oneerlijk proces hersteld worden. Maar dat betekent wel dat een procespartij die in het ongelijk wordt gesteld, daarna niet nog een keer in hoger beroep kan gaan. Feitelijk verliest die partij dan een instantie. Veelal is het opstarten van een herroepingsprocedure, een procedure tot herroeping van het vonnis of het arrest dan ook aan te raden.

Juridische hulp nodig?

Heeft u vragen of wilt u worden bijgestaan door Zwan Advocaten? Neem dan – uiteraard geheel vrijblijvend – contact op voor een vrijblijvend kennismakingsgesprek. U kunt ons telefonisch bereiken op het nummer 070 – 789 00 90 of via info@zwanadvocaten.nl. Ook kunt u uw gegevens achterlaten en dan nemen wij contact met u op!

Laat uw gegevens achter en wij nemen binnen 24 uur contact met u op

Voor wie?

De advocaten van Zwan Advocaten staan zowel particulieren als (internationale) bedrijven bij en zijn werkzaam in heel Nederland.

Contact

Zwan Advocaten
Frederik Hendriklaan 59A

Postbus 17462

2502 CL Den Haag

T. 070 – 789 00 90
E. info@zwanadvocaten.nl